Windows'ta pil tüketimi, sürücü hataları, USB aygıtlarının güç yönetimi sorunları veya bilgisayarın uyku moduna geçmesini engelleyen uygulamalar gibi birçok problem ilk bakışta fark edilmeyebilir. Microsoft'un Windows içerisine yerleştirdiği powercfg /energy komutu ise sistemi yaklaşık 60 saniye boyunca analiz ederek ayrıntılı bir enerji raporu oluşturur.
Bu rapor yalnızca dizüstü bilgisayarlar için değil, masaüstü sistemlerde de güç yönetimi sorunlarını tespit etmek için oldukça faydalıdır. Özellikle yüksek güç tüketimi, yanlış sürücüler veya uyku moduyla ilgili problemler yaşayan kullanıcılar için ilk bakılması gereken araçlardan biridir.
Öncelikle Komut İstemi'ni (CMD) veya Windows Terminal'i yönetici olarak açın.
Ardından aşağıdaki komutu çalıştırın.
Komut yaklaşık 60 saniye boyunca sisteminizi analiz edecektir. Bu sırada bilgisayarı mümkün olduğunca normal şekilde kullanmamanız tavsiye edilir.
İşlem tamamlandığında aşağıdakine benzer bir çıktı görürsünüz.
Oluşturulan rapor varsayılan olarak aşağıdaki konuma kaydedilir.
Dosyaya erişim izni alamıyorsanız raporu masaüstüne oluşturabilirsiniz.
Oluşturulan HTML dosyasına çift tıklamanız yeterlidir. Rapor herhangi bir internet tarayıcısında açılır ve üç ana bölümden oluşur.
Errors bölümü en önemli kısımdır. Buradaki kayıtlar sistemin güç yönetimini doğrudan olumsuz etkileyen durumları gösterir.
En sık karşılaşılan örnekler şunlardır.
USB Suspend Devre Dışı
Bir USB aygıtı boşta kaldığında kapatılamıyordur. Bu durum gereksiz enerji tüketimine neden olabilir.
Platform Timer Resolution
Herhangi bir uygulama işlemci zamanlayıcısını sürekli yüksek hassasiyette çalıştırıyordur. Genellikle tarayıcılar, oyunlar veya medya yazılımları buna sebep olabilir.
PCI Express ASPM Disabled
PCI Express güç tasarrufu özelliği devre dışıdır. Bazı eski BIOS sürümleri veya sürücüler buna neden olabilir.
Processor Power Management
İşlemcinin güç tasarrufu özelliklerinden biri devre dışıdır veya düzgün çalışmıyordur.
Warnings bölümü genellikle kritik değildir ancak pil ömrünü veya enerji verimliliğini olumsuz etkileyebilir.
Örneğin;
Bu uyarılar her zaman arıza anlamına gelmez. Bazıları kullanıcı tercihi nedeniyle oluşabilir.
Bu bölüm yalnızca sistem hakkında bilgi verir.
Örneğin;
Buradaki kayıtlar sorun olarak değerlendirilmez.
Timer Resolution Sürekli Düşük
Bilgisayarda çalışan bir uygulama işlemciyi sürekli uyandırıyor olabilir. Görev Yöneticisi üzerinden arka planda çalışan gereksiz uygulamalar kontrol edilmelidir.
USB Aygıtı Güç Tasarrufuna Girmiyor
Aygıt Yöneticisi'nden ilgili USB aygıtının özelliklerine girerek güç yönetimi seçenekleri incelenebilir.
PCI Express Güç Tasarrufu Kapalı
Denetim Masası → Güç Seçenekleri → Gelişmiş Güç Ayarları bölümünden PCI Express Güç Yönetimi etkinleştirilebilir.
Sürücü Kaynaklı Uyarılar
Eski ekran kartı, ses kartı veya ağ kartı sürücüleri enerji yönetimini olumsuz etkileyebilir. Üreticinin güncel sürücülerini kullanmanız tavsiye edilir.
Analiz süresini değiştirmek mümkündür.
Örneğin 5 dakikalık analiz yapmak için;
Raporu farklı bir konuma kaydetmek için;
Her iki seçenek birlikte de kullanılabilir.
Kullanıcıların sık yaptığı hatalardan biri bu iki komutu aynı amaçla kullanmaktır.
İkisi farklı amaçlara hizmet eder ve birlikte kullanıldığında çok daha kapsamlı bilgi elde edilebilir.
Windows'un yerleşik powercfg /energy aracı, herhangi bir üçüncü parti programa ihtiyaç duymadan sisteminizdeki enerji yönetimi problemlerini ayrıntılı şekilde analiz edebilir. Özellikle pilin hızlı tükenmesi, bilgisayarın uyku moduna geçmemesi, beklenenden yüksek güç tüketimi veya sürücü kaynaklı güç yönetimi sorunlarında ilk başvurulması gereken araçlardan biridir.
Rapor içerisinde görülen her hata mutlaka ciddi bir arıza anlamına gelmez. Ancak özellikle Errors bölümünde yer alan kayıtlar incelenerek gereksiz güç tüketimine neden olan uygulamalar, sürücüler veya donanımlar kolayca tespit edilebilir. Düzenli olarak bu raporu oluşturmak, sisteminizin daha verimli çalışmasına ve özellikle dizüstü bilgisayarlarda pil ömrünün korunmasına katkı sağlayacaktır.
Bu rapor yalnızca dizüstü bilgisayarlar için değil, masaüstü sistemlerde de güç yönetimi sorunlarını tespit etmek için oldukça faydalıdır. Özellikle yüksek güç tüketimi, yanlış sürücüler veya uyku moduyla ilgili problemler yaşayan kullanıcılar için ilk bakılması gereken araçlardan biridir.
powercfg /energy Komutu Nasıl Çalıştırılır?
Öncelikle Komut İstemi'ni (CMD) veya Windows Terminal'i yönetici olarak açın.
Ardından aşağıdaki komutu çalıştırın.
Kod:
powercfg /energyKomut yaklaşık 60 saniye boyunca sisteminizi analiz edecektir. Bu sırada bilgisayarı mümkün olduğunca normal şekilde kullanmamanız tavsiye edilir.
İşlem tamamlandığında aşağıdakine benzer bir çıktı görürsünüz.
Kod:
Enabling tracing for 60 seconds...
Observing system behavior...
Analyzing data...
Energy efficiency problems were found.
6 Errors
14 Warnings
22 Informational
See C:\Windows\System32\energy-report.html for more details.Oluşturulan rapor varsayılan olarak aşağıdaki konuma kaydedilir.
Kod:
C:\Windows\System32\energy-report.htmlDosyaya erişim izni alamıyorsanız raporu masaüstüne oluşturabilirsiniz.
Kod:
powercfg /energy /output "%USERPROFILE%\Desktop\energy-report.html"Rapor Nasıl Açılır?
Oluşturulan HTML dosyasına çift tıklamanız yeterlidir. Rapor herhangi bir internet tarayıcısında açılır ve üç ana bölümden oluşur.
- Errors (Hatalar)
- Warnings (Uyarılar)
- Information (Bilgilendirme)
Errors (Hatalar) Ne Anlama Geliyor?
Errors bölümü en önemli kısımdır. Buradaki kayıtlar sistemin güç yönetimini doğrudan olumsuz etkileyen durumları gösterir.
En sık karşılaşılan örnekler şunlardır.
USB Suspend Devre Dışı
Bir USB aygıtı boşta kaldığında kapatılamıyordur. Bu durum gereksiz enerji tüketimine neden olabilir.
Platform Timer Resolution
Herhangi bir uygulama işlemci zamanlayıcısını sürekli yüksek hassasiyette çalıştırıyordur. Genellikle tarayıcılar, oyunlar veya medya yazılımları buna sebep olabilir.
PCI Express ASPM Disabled
PCI Express güç tasarrufu özelliği devre dışıdır. Bazı eski BIOS sürümleri veya sürücüler buna neden olabilir.
Processor Power Management
İşlemcinin güç tasarrufu özelliklerinden biri devre dışıdır veya düzgün çalışmıyordur.
Warnings (Uyarılar) Nasıl Yorumlanmalı?
Warnings bölümü genellikle kritik değildir ancak pil ömrünü veya enerji verimliliğini olumsuz etkileyebilir.
Örneğin;
- USB aygıtının seçmeli askıya alma özelliğini desteklememesi
- Kablosuz ağ adaptörünün maksimum performans modunda çalışması
- Ekranın gereğinden uzun süre açık kalması
- Güç planında önerilmeyen ayarlar kullanılması
Bu uyarılar her zaman arıza anlamına gelmez. Bazıları kullanıcı tercihi nedeniyle oluşabilir.
Information Bölümü Nedir?
Bu bölüm yalnızca sistem hakkında bilgi verir.
Örneğin;
- İşlemci modeli
- Kurulu güç planı
- Pil bilgileri
- Desteklenen uyku modları
- Bağlı donanımlar
Buradaki kayıtlar sorun olarak değerlendirilmez.
Sık Karşılaşılan Hatalar ve Çözümleri
Timer Resolution Sürekli Düşük
Bilgisayarda çalışan bir uygulama işlemciyi sürekli uyandırıyor olabilir. Görev Yöneticisi üzerinden arka planda çalışan gereksiz uygulamalar kontrol edilmelidir.
USB Aygıtı Güç Tasarrufuna Girmiyor
Aygıt Yöneticisi'nden ilgili USB aygıtının özelliklerine girerek güç yönetimi seçenekleri incelenebilir.
PCI Express Güç Tasarrufu Kapalı
Denetim Masası → Güç Seçenekleri → Gelişmiş Güç Ayarları bölümünden PCI Express Güç Yönetimi etkinleştirilebilir.
Sürücü Kaynaklı Uyarılar
Eski ekran kartı, ses kartı veya ağ kartı sürücüleri enerji yönetimini olumsuz etkileyebilir. Üreticinin güncel sürücülerini kullanmanız tavsiye edilir.
Raporu Daha Ayrıntılı Oluşturmak
Analiz süresini değiştirmek mümkündür.
Örneğin 5 dakikalık analiz yapmak için;
Kod:
powercfg /energy /duration 300Raporu farklı bir konuma kaydetmek için;
Kod:
powercfg /energy /output D:\energy.htmlHer iki seçenek birlikte de kullanılabilir.
Kod:
powercfg /energy /duration 300 /output D:\energy.htmlpowercfg /batteryreport ile Karıştırmayın
Kullanıcıların sık yaptığı hatalardan biri bu iki komutu aynı amaçla kullanmaktır.
- powercfg /energy sistemin enerji verimliliğini ve güç yönetimini analiz eder.
- powercfg /batteryreport ise yalnızca bataryanın sağlık durumu, kapasitesi ve kullanım geçmişi hakkında rapor oluşturur.
İkisi farklı amaçlara hizmet eder ve birlikte kullanıldığında çok daha kapsamlı bilgi elde edilebilir.
Yani;
Windows'un yerleşik powercfg /energy aracı, herhangi bir üçüncü parti programa ihtiyaç duymadan sisteminizdeki enerji yönetimi problemlerini ayrıntılı şekilde analiz edebilir. Özellikle pilin hızlı tükenmesi, bilgisayarın uyku moduna geçmemesi, beklenenden yüksek güç tüketimi veya sürücü kaynaklı güç yönetimi sorunlarında ilk başvurulması gereken araçlardan biridir.
Rapor içerisinde görülen her hata mutlaka ciddi bir arıza anlamına gelmez. Ancak özellikle Errors bölümünde yer alan kayıtlar incelenerek gereksiz güç tüketimine neden olan uygulamalar, sürücüler veya donanımlar kolayca tespit edilebilir. Düzenli olarak bu raporu oluşturmak, sisteminizin daha verimli çalışmasına ve özellikle dizüstü bilgisayarlarda pil ömrünün korunmasına katkı sağlayacaktır.
