Mustafa Kemal Atatürk, 1918 yılında Birinci Dünya Savaşı'nın sonlarına doğru böbrek rahatsızlığının şiddetlenmesi üzerine, dönemin ünlü kaplıca merkezi olan ve bugün Çekya sınırları içerisinde bulunan Karlsbad'a (Karlovy Vary) tedavi amacıyla gönderilmiştir. 30 Haziran ile 28 Temmuz 1918 tarihleri arasında burada kalan Atatürk, bu süreci altı adet defterden oluşan bir günlükte detaylıca kaydetmiştir. Bu günlükler, sadece onun sağlık durumunu değil; Fransızca edebiyat takibini, operaya gidişini, Avrupa siyasetine dair gözlemlerini ve gelecekte Türkiye'de yapacağı toplumsal devrimlerin ilk fikirsel tohumlarını içermesi bakımından tarihi bir öneme sahiptir. Atatürk, Karlsbad'da geçirdiği bu bir aylık dinlenme sürecinde dahi memleket meselelerini düşünmüş, "Bizim toplumumuz neden geri kaldı?" sorusuna yanıt aramış ve modernleşmenin kadın-erkek eşitliğiyle mümkün olacağına dair notlar düşmüştür. Uzun yıllar saklı kalan bu hatırat, 1970'li yıllarda gün ışığına çıkarılarak Türk tarih literatürüne kazandırılmıştır.
